Pirc en Modern

Na 1.e4 speel je d6, Nf6 en g6 en zet je je loper op g7. Wit krijgt een groot centrum, en jij valt dat later aan. Eén vaste opzet tegen veel witte systemen: de klassieke opzet, de Oostenrijkse aanval, de 150-aanval en de fianchetto. De site speelt wit, jij vindt de zet. Bèta: de lijnen kunnen nog veranderen.

Train de Pirc

Over deze opening

De Pirc en de Modern zijn twee namen voor één opzet: je speelt d6, Nf6 en g6 en zet je loper op g7. Je laat wit een groot centrum bouwen en valt dat later aan, vaak met e5 of c5. Het is een stevige opzet tegen veel witte systemen, met weinig theorie. Op Zetwijs leer je de klassieke opzet, de Oostenrijkse aanval met f4, de 150-aanval met Be3 en Qd2, de fianchetto met g3, de andere opstellingen met Be3 en de zijpaden.

De bepalende zetten

e4 d6: je laat wit het centrum bouwen en maakt ruimte voor je loper op c8.
d4 Nf6: je valt de pion op e4 aan en ontwikkelt een stuk.
Nc3 g6: wit dekt e4, en jij maakt plaats voor je loper op g7.
Nf3 Bg7: de loper kijkt langs de lange diagonaal naar het witte centrum.
Be2 O-O: je rokeert, met je koning veilig achter de loper en de pionnen.
O-O c6: de pion neemt de velden b5 en d5 in en bereidt Nbd7 en e5 voor.

Het idee

Je loper op g7 kijkt naar het centrum van wit. Met e5 of c5 val je dat centrum later aan.

Wit krijgt eerst de ruimte: pionnen op e4 en d4, paarden en lopers erachter. Jij bouwt een stevige stelling eromheen, met de loper op g7, het paard op f6 en de pion op d6, en rokeert kort. Daarna valt je loper op g7 mee in de strijd om het centrum. Zodra wit zijn stukken heeft ontwikkeld, breek je het centrum open met e5 of met c5. Welke van de twee past, hangt af van wat wit doet.

Waarom het werkt

Een groot pionnencentrum is niet alleen een voordeel: het moet ook verdedigd worden. Jij zet er een loper op de lange diagonaal tegenover, en met e5 of c5 heb je altijd een plan. Je koning staat veilig achter de loper en de pionnen. De opzet is dezelfde tegen bijna elk wit systeem, dus je leert veel minder losse varianten dan in een opening waar elk wit systeem een andere opstelling vraagt. Volgens de engine staat wit in dit repertoire meestal iets beter, tot ongeveer een halve pion. Alleen in de 150-aanval is dat ongeveer een hele pion. Tegen de fianchetto staat het ongeveer gelijk.

Voordelen en nadelen

Voordelen

Eén vaste opzet tegen bijna alles: d6, Nf6, g6, Bg7 en kort rokeren.
Weinig theorie: je leert vooral twee plannen, e5 en c5.
Je loper op g7 en je koning staan veilig, en in elke stelling weet je wat je wilt: het centrum aanvallen.
De plannen lijken op die in de Konings-Indische verdediging en de Draak, die ook op Zetwijs staan.

Nadelen

Wit krijgt veel ruimte en staat volgens de engine bijna overal iets beter.
Tegen de Oostenrijkse aanval en de 150-aanval kan wit snel op je koning aanvallen. Dan moet je de zetten kennen.
Wie alleen afwacht, krijgt een benauwde stelling.
Je moet bij elke witte opstelling kiezen tussen e5 en c5, en dat vraagt wat oefening.

Jouw plannen

Je vaste opstelling: d6, Nf6, g6, Bg7 en O-O.
Het centrum aanvallen met e5, gesteund door Nbd7 of Nc6. Dat doe je in de klassieke opzet en tegen de fianchetto.
Het centrum aanvallen met c5, bijvoorbeeld tegen Be2 in de Oostenrijkse aanval en tegen h3 in de klassieke opzet.
Tegen een lange rokade van wit: c6 en b5, op de damevleugel waar zijn koning staat.
Een paard naar het centrum zetten als wit e5 speelt: je slaat met dxe5 en speelt daarna Nd5.

Wat je tegenstander wil

Een groot centrum bouwen met e4, d4 en soms f4, om daarna e5 te spelen.
Met Be3, Qd2 en Bh6 je loper op g7 ruilen.
Lang rokeren en met h4 en h5 je koningsvleugel openbreken.
Eerst alles rustig klaarzetten met a4, h3 en Re1, en dan pas het centrum of je koning aanvallen.

De pionstructuur

Wit heeft twee pionnen in het midden. Jij hebt een pion op d6 en een open veld op g7 voor je loper.

Wit heeft twee middenpionnen, jij één. Je pion op d6 houdt het veld e5 onder controle, en je loper op g7 kijkt langs de lange diagonaal naar het centrum. Na e5 dxe5 dxe5 is de d-lijn open voor beide dames en torens. Na c5 dxc5 dxc5 ook.

Valkuilen op clubniveau

Alleen afwachten en nooit e5 of c5 spelen: je stelling wordt dan steeds benauwder.
e5 spelen zonder steun: zet eerst Nbd7 of Nc6 en rokeer, en speel dan pas e5.
De aanval op je koning onderschatten: tegen de Oostenrijkse aanval en de 150-aanval is je stelling pas veilig als je de plannen kent. Zet je koning daarom snel veilig en speel niet te veel losse zetten.

Kenmerkende stellingen

Bekijk deze stelling in de studeermodus
de hoofdlijn van de klassieke opzet. Je pion op e5 valt het witte centrum aan.
Bekijk deze stelling in de studeermodus
tegen de Oostenrijkse aanval: na de ruil springt je paard naar het centrum.
Bekijk deze stelling in de studeermodus
de 150-aanval. Wit wil je loper ruilen, jij valt zijn koning aan met je damevleugelpionnen.
Bekijk deze stelling in de studeermodus
tegen de fianchetto: je valt het centrum aan met e5 en Nc6.
Bekijk deze stelling in de studeermodus
speelt wit te vroeg e5, dan win je een pion.

Herkomst

De Pirc heet zo naar de schaker Vasja Pirc. In de Modern begin je met g6 in plaats van d6, en vaak komen dezelfde stellingen op het bord.

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen de Pirc en de Modern?

In de Pirc speel je eerst d6 en Nf6, en daarna g6 en Bg7. In de Modern begin je met g6 en Bg7, en komt je paard later naar f6 of niet. Op Zetwijs speel je de volgorde van de Pirc. De stellingen die ontstaan lijken sterk op elkaar.

Is de Pirc goed voor clubspelers?

Ja, als je een vaste opzet zoekt. Je speelt tegen bijna elk wit systeem dezelfde zetten: d6, Nf6, g6, Bg7 en O-O. Daarna kies je tussen e5 en c5, afhankelijk van wat wit doet. Je moet wel de aanvallen van wit leren kennen, vooral de Oostenrijkse aanval met f4 en de 150-aanval met Be3 en Qd2.

Wat doe ik tegen de Oostenrijkse aanval?

Je speelt gewoon Bg7 en O-O. Tegen Bd3 speel je Nc6 en daarna e5, tegen Be2 speel je c5. Speelt wit e5, dan sla je de pion met dxe5 en speel je daarna Nd5.

Wat is de 150-aanval?

Wit zet zijn loper op Be3, zijn dame op Qd2 en wil Bh6 spelen om je loper op g7 te ruilen. Vaak rokeert hij lang en valt hij je koning aan. Jij rokeert kort en valt aan op de damevleugel met c6 en b5, of je breekt het centrum open met c5.

Wat doe ik als wit meteen [[e5]] speelt?

Op de derde zet is e5 een fout. Sla de pion met dxe5, ruil de dames met Qxd1+ en val de pion op e5 aan met Ng4. Je wint een pion.

Kan ik ook met [[g6]] beginnen?

Dat kan, maar dan kun je op de tweede zet andere stellingen krijgen en moet je meer leren. Op Zetwijs begin je met d6. Speelt wit Nf3 op de tweede zet, dan kom je met Nf6 en g6 vanzelf in je eigen opstelling.

Wat kiest je tegenstander?

Na g6 kiest wit.

Wit kiest een systeem. Rustig Nf3 met Be2: het eerste hoofdstuk. Of f4, de Oostenrijkse aanval (hoofdstuk 2), of Be3 met Qd2, de 150-aanval (hoofdstuk 3). Speelt wit g3, dan krijg je de fianchetto (hoofdstuk 4). Andere stellingen met Be3 staan in hoofdstuk 5. De zijpaden met Bc4, Bg5, f3 en Bd3, het vroege e5 en een paard naar f3 op de tweede zet staan in hoofdstuk 6. De hoofdstukken staan ongeveer in volgorde van hoe vaak je ze op de club tegenkomt.

Hoofdstukken

6 hoofdstukken, in de volgorde waarin je ze leert. Kies er zelf een, of laat de site kiezen.